رفتن به متن فصل
هندیجانHENDIJANتاریخ و میراث
فصل ۴۹HENDIJAN / HERITAGE

۱۳۳۹ تا ۱۳۴۲ خورشیدی؛ دوره‌های بیستم و بیست‌ویکم

انتخابات مجلس شورای ملی

روایت انتخابات مجلس شورای ملی در حوزه معشور و هندیجان، رقابت نامزدها و زندگی برخی چهره‌های مرتبط.

روایت محلی · بر پایه متن ارسالی و اصلاحات صاحب محتوا

آغاز مطالعه تاریخ و میراث هندیجان

انتخابات مجلس شورای ملی

انتخابات مجلس شورای مّی در هندیجان

در سال ۱۳۳۸ به موجب تصویب‌نامهُ هیئت وزیران دولت وقت. بخش بندر معشور به شهرستان بندر معشور تبدیل شد!"" و ازآن پس این بندر که در ابتدا روستایی از دهستان سویرٍه هندیجان بود و

بعدها بخشی از شهرستان خرمشهر و در آخر بخشی از شهرستان اهواز گردیده بود. شهرستانی مستقل شد و مناطق هندیجان, جزیره خارک. جراحی, بندر شاهپور و یازده دهستان دیگر هم جزء توابع آن

شدند. براین اساس از سال ۱۳۳۹ به بعد, بندر معشور و توابع آن یک کرسی برای نماینده خود در مجلس شورای ملّی داشتند. اولین باری که شاهد برگزاری انتخابات مجلس شورای ملّی در معشور و

هندیجان هستیم, دوره بیستم مجلس, در اسفندماه سال ۱۳۳۹ بود.

انتخابات مجلس تا دوره نوزدهم بیشتر انتصاباتی بود و دولت وقت. افراد مورد نظر خود را انتخاب می کرد, اگر هم انتخاباتی برگزار می‌شد, رأی مردم هندیجان به عنوان یک بخش کوچک و کم جمعیت و

دور افتاده از خرمشهر برای آنهاآنچنان قابل اهمیت نبود. ام با شهرستان شدن بندر معشور و رسمیت پیدا کردن برگزاری انتخابات در مناطق کوچکی مئل هندیجان, نقش هندیجان در انتخابات

پررنگ‌تر شد.

دوره بیستم مجلس شورای ملی

در دوره بیستم انتخابات مجلس شورای مّی, از بندر معشور و توابع آن که هندیجان نیز جزئی از آن محسوب می‌شد, دو نفر وارد صحنه انتخابات شدند. نفر اول «آقای خَلَفْی» از حزب ملیون به دبیر کی

دکتر منوچهر اقبال که از جانب «عبدالکريم بهبهانی» که شخص بانفوذی در بندر معشور بود. حمایت می‌شد و دیگری آقای «ثُراب سلطانپور» از حزب مردم به دبیر کی اسدالله علم. که ایشان را طایفه

قنواتی‌های مقیم هندیجان و معشور حمایت میکردند. در چنین شرایطی دو کاندیدا با تمام توان و قدرت به رقابت پرداختند.

بعد از چند ماه تلاش, دوندگی, رفت و آمد و هزینه‌های بسیار, آن هم در جاده‌های خاکی هندیجان و معشور با آن همه تبلیغات و سخنرانی‌های پر سر و صداء انتخابات دورهُ بیستم مجلس شورای ملّی به

دستور محمدرضاشاه پهلوی باطل گردید. علت انحلال مجلس, اعتراضات عمومی از نحوه برگزاری انتخابات بود و همین امر باعث شد محمدرضاشاه در ششم شهریورماه نارضایتی خود از جریان

انتخابات را اعلام کند و در همان روز منوچهر اقبال نخست‌وزیر وقت استعفا داد و پس از او جعفر شریف امامی نخست وزیر ایران شد.

بعد از ابطال انتخابات مجلس شورای ملّی و داستان خلفی و سلطانپور, انتخابات مجدد برگزار شد. این بار رقابت میان «ابراهیم بهبهانی»""و «مهندس نصرالله قادسی» بود. اما اين انتخابات با انتخابات

قبلی تفاوتی اساسی داشت. زیرا مردم معشور متحدالقول به حمایت از آقای بهبهانی برخاستند. رقابت و تبلیغات آن‌قدر شدید و متعصبانه بود که گاهی منجر به درگیری می‌شد. در این دوره انتخابات,

۷ نماینده به مجلس راه یافتند و انتخابات برای ‎٩‏ کرسی مجلس انجام نشد که یکی ار این ‎٩‏ کرسی به نماینده بندر معشور تعلق داشت. با عدم برگزاری انتخابات در بندر معشور هیچ کدام از دو نامزد

انتخابات به مجلس راه نيافتند و کرسی بندر معشور در مجلس خالی ماند.

دور بیست و یکم مجلس شورای ملّی

بعد از برگزاری دو انتخابات بی‌حاصل, سرانجام در سال ۱۳۴۲ نوبت به انتخابات دوره بیست و یکم مجلس شورای ملّی رسید. به محض اینکه زمزمه انتخابات مجلس به گوش مردم رسید, بسیاری از

مردم اعلام کردند که در هیچ انتخاباتی شرکت نخواهند کرد. زیرا دولت مردم را بازیچه قرار داده و هر روز با برگزاری یک انتخابات. مردم یک منطقه را در مقابل یکدیگر قرار می‌داد و باعث ایجاد درگیری

بین آنها و اختلافات محلی می‌شد. اما این انتخابات با انتخابات قبلی یک تفاوت اساسی داشت و آن این بود که اولین دوره از انتخابات مجلس شورای ملّی بود که انتخابات در سراسر کشور دریک روز

معین برگزار می‌شد. پیش ازاین, رأی گیری در شهرهای مختلف در روزهای مختلف برگزار می‌شد از این رو احتمال تقلب و خطا بسیار بلا بود. بر همین اساس طبق تصویب مجلس, بیست و یکمین دوره

۰۱01 >... - >... >... >... >>> >. - >. - >>. >... >>... - >>>... ۴

انتخابات مجلس شورای مّی در روز ۲۶ شهریورماه سال ۱۳۴۲ در سراسرایران به طور هم‌زمان برگزار شد.

اعضاء انجمن نظارت بر برگزاری اولین انتخابات مجلس شورای ملّی در هندیجان

دراین دوره انتخابات در بندر معشور «مهندس بهمن عطائی» که مورد حمایت اکثر مردم معشور بود کاندید شد. ایشان برادر عباس رمزی عطائی از فرماندهان نیروی دربائی و وابسته به تشکیلات دولت

بود و با اطمینان خاطر اعلام می‌کرد که به مجلس راه خواهد یافت. در طرف مقابل, نزدیکان نصرالله قادسی به خصوص دوستان هندیجانی, به او پیشنهاد کاندیداتوری دادند و اعلام حمایت همه‌جانبه

از او را کردند و همین امر باعث ورود قادسی به عرصهٌ انتخابات شد.

قادسی در روزهای متعدد به هندیجان می‌آمد و برای عموم مردم سخنرانی می‌کرد. همهٌ مردم هندیجان دور او جمع می‌شدند. چون فصل «درو» بود. کشاورزانی که در زمین‌های کشاورزی مشغول

برداشت محصول بودند. طبق سنت دیرینه که به هنگام دیدن شخصیت‌های بزرگ. بافه گندم را بلند می‌کردند. با دیدن قادسی این کار را انجام می‌دادند و به استقبال او می‌رفتند و او را برروی

دوششان می‌گذاشتند و در خیابان‌ها می گشتند و شعار می‌دادند. حمایت مردم هندیجان از قادسی به گونه‌ای بود که تمام بزرگان شهر و روستاهای اطراف در جلسات او شرکت می کردند و عکس

تبلیغاتی او را بر روی دیوار مغازه‌ها و خانه‌هایشان نصب میکردند.

سرانجام روز موعود فرا رسید. سه شنبه بیست و ششم شهریورماه سال ۱۳۴۲ در هندیجان رأی‌گیری انتخابات مجلس شورای ملّی همزمان با تمام شهرهای ایران برگزار شد. دبستان شوکت در بخش

مرکزی هندیجان, محل اخذ رأی بود و پس از اتمام رأی‌گیری, نتیجه انتخابات به نفع مهندس بهمن عطائی به پایان رسید و این گونه شد که بهمن عطائی به عنوان اولین نماینده راه یافته به مجلس

شورای ملی از حوزه بندر معشور و هندیجان برگزیده شد و سه دوره متوالی از دوره بیست ویکم تا دوره بیست و سوم مجلس شورای ملّی, نماینده مردم بندر معشور و هندیجان باقی ماند.*۳

مختصری در مورد بهمن عطائی

مهندس بهمن عطائی فرزند حسین و فرزند دوم خانواده در سال ۱۳۰۰ متولد شد. وی پس از پایان تحصیلات مقدماتی و متوسطه به اروپا رفت و در رشته معماری مدرک مهندسی گرفت. پس از بازگشت

به ایران جزء کانون مترقی شده و در شرکت نفت استخدام شد و چند سالی در آنجا فعالیت داشت. از آنجا که نفوذ بالایی در دربار پهلوی داشت. پيشنهاد ورود او به مجلس شورای ملّی مطرح شد. اما

طبق ضوابط برای ورود به مجلس, باید مدت زمانی مقیم حوزه انتخابیه می‌بود. بنابراین انجمن شهر خرمشهر او را برای مسئولیت شهرداری خرمشهر انتخاب کرد و مدتی در سمّت شهردار مقیم

خرمشهر بود تا بتواند در انتخابات دور بیست ویکم مجلس شورای ملّی حضور پیدا کند و موفق نیز شد. وقتی برادر او دریادار عباس رمزی عطائی به فرماندهی نیروی دریائی ایران منصوب شد. او یک

شرکت مقاطع کاری تشکیل داد و کلیه پروژه‌های ساختمانی نیروی دریائی جنوب به وی واگذار گردید.

مختصری در مورد عباس رمزی عطائی

عباس رمزی عطائی برادر کوچکتر بهمن عطائی و فرزند چهارم خانواده در سال ۱۳۰۷ در قصر فبلیه *" شیخ خزعل به دنیا آمد. دای عباس, رئیس گمرکات جنوب بود و در فیلیه زندگی می‌کرد. مادر

عباس در زمانی که او را باردار بود. مهمان برادرش می‌شود و در همان شب عباس در فیلیه متولد می‌شود. پدرش کارمند شرکت نفت آبادان و از خانواده روحانیون قلهک تهران بود.

وی پس از عملیات فتح اروندرود مورد توجه دربار پهلوی قرار گرفت و از سال ۱۳۵۱ تا سال ۱۳۵۴ فرماندهی نیروی دریائی شاهنشاهی را بر عهده داشت. سرانجام در سال ۱۳۵۴ متهم به فساد مالی شد و

درجه نظامی او گرفته شد. در دوم اسفندماه سال ۱۳۵۴ در دادگاه نظامی به جرم سوءاستفاده تدلیس. خلع درجه و روانه زندان شد و ار سال ۱۳۵۵ تا سال ۱۳۵۷ در زندان به سر برد. وی در فروردین‌ماه

سال ۱۳۵۷ پس از آزادی از زندان برای هميشه به ایالات متحده آمریکا مهاجرت کرد و در سال ۱۳۹۷ در آمریکا درگذشت.

((((ً(«-«-«-«(((«(«(«(س سس _ __ _ _ _ _ سس

منابع و روایت‌ها

  1. روایت ارسالی دربارهٔ انتخابات مجلس شورای ملی

    متن گردآوری‌شده و اصلاحات صاحب محتوا؛ مشخصات کامل کتاب‌شناختی و صفحه چاپی معلوم نیست.

درباره منبع این روایت

این فصل بر پایه متن گردآوری‌شده تاریخ هندیجان و اصلاحات ارائه‌شده توسط صاحب سایت تنظیم شده است. روایت‌های محلی و آمار به همین متن منتسب‌اند؛ مشخصات کامل کتاب و شماره صفحات چاپی در دسترس نیست.

تاریخ‌های معلوم مطابق روایت منبع و اصلاحات صاحب محتوا ثبت شده‌اند. تاریخ نامعلوم به سال مشخص تبدیل نشده و بخش‌های ناقص و ناخوانای مشخص‌شده در نسخه تحریری کنار گذاشته شده‌اند.