رفتن به متن فصل
هندیجانHENDIJANتاریخ و میراث
فصل ۴۶HENDIJAN / HERITAGE

۱۳۴۰ خورشیدی

کارخانه یخ‌سازی

تأسیس کارخانه یخ‌سازی شهرداری، توزیع قالب‌های یخ و نقش آن در زندگی مردم و فعالیت صیادان هندیجان.

روایت محلی · بر پایه متن ارسالی و اصلاحات صاحب محتوا

آغاز مطالعه تاریخ و میراث هندیجان

کارخانه یخ‌سازی

تأسیس کارخانه یخ‌سازی در هندیجان

هم‌زمان با آمدن برق به هندیجان, امور عمرانی سرعت بیشتری گرفت که یکی از این پروژه‌هاء ساخت اولین کارخانه یخ‌سازی بود. ساختمان این کارخانه هم‌زمان با شروع ساخت کارخانه برق و ساختمان

اداری شهرداری در سال ۱۳۴۰ تأسیس یافت.

ساختمان این کارخانه که چسبیده به ساختمان کارخانه برق بود. علاوه بر کارخانه, دارای یک سردخانه با ظرفیت ۳ تن نیز بود که از آن برای نگهداری یخ‌های تولید شده استفاده می‌شد و قالب‌های یخ

را از طریق دریچه این سردخانه که رو به خیابان باز می‌شد. در میان مردم توزیع می‌کردند.

کارخانه دارای یک عدد موتور بلاکستون به قدرت ۳۰ اسب بخار با توان ۴۰۰ دور در دقيقه بود که به طور متوسط در هر ۲۴ ساعت. تعداد ۱۳۸ قالب یخ تولید می‌کرد. آب مورد نیاز این کارخانه توسط پمپ

آب مخصوص شهرداری که در کنار رودخانه تعبیه شده بود, تأمین می‌شد.

در سال اول تأسیس کارخانه یخ, هر قالب ۲۵ کیلویی یخ, به مبلغ ۱۵ ریال به فروش می‌رسید که با اعطای عاملیت فروش یخ به «حاج خدارحم احمدزاده», یک باب مغازه یخ‌فروشی در بازار هندیجان

راه‌آندازی شد که قالب ۱۵ ربالی خریداری شده از کارخانه یخ را به مبلغ ۱۷ ریال به فروش می‌رساند. بیشتر مشتریان خریدار یخ, لنج‌داران, به ویژه آنهایی که لنج صیادی داشتند, بودند. آنها گاهی ۳۰

قالب یخ رایک‌جا می‌خریدند. مردم عادی نیز که از داشتن یخچال و فریزر محروم بودند. به اندازه مصرف روزانه خود يخ خریداری می‌کردند. گاهی نصف و گاهی هم ربع یک قالب یخ. از دیگر مشتریان

پرمصرف یخ در هندیجان می‌توان به بستنی فروشی «حاج قاسم چراخ» اشاره نمود که برای تولید بستنی, روزانه به یخ زیادی نیاز داشت.

افتتاح کارخانه یخ سازی توسط شهردار وقت آقای رفبع علوی‌نژاد

فرایند تولید یخ کارخانه یخ‌سازی در روزهای شرجی به صورت یخ‌های توخالی بود و گاهی نیز با آمونیاک همراه بود که اکثراً باعث مسمویت مصرف کنند گان می‌شد. از جمله افرادی که در سال ۱۳۵۰, در

اثر خوردن مایع آمونیاک موجود دریخ, مسمویت شدید پیدا کرد. کارگر زحمت کش کارخانه يخ, «غلامعباس قاندطاهری» بود که براثر همین مسمویت به رحمت ایزدی پیوست.

منابع و روایت‌ها

  1. روایت ارسالی دربارهٔ کارخانه یخ‌سازی

    متن گردآوری‌شده و اصلاحات صاحب محتوا؛ مشخصات کامل کتاب‌شناختی و صفحه چاپی معلوم نیست.

درباره منبع این روایت

این فصل بر پایه متن گردآوری‌شده تاریخ هندیجان و اصلاحات ارائه‌شده توسط صاحب سایت تنظیم شده است. روایت‌های محلی و آمار به همین متن منتسب‌اند؛ مشخصات کامل کتاب و شماره صفحات چاپی در دسترس نیست.

تاریخ‌های معلوم مطابق روایت منبع و اصلاحات صاحب محتوا ثبت شده‌اند. تاریخ نامعلوم به سال مشخص تبدیل نشده و بخش‌های ناقص و ناخوانای مشخص‌شده در نسخه تحریری کنار گذاشته شده‌اند.