رفتن به متن فصل
هندیجانHENDIJANتاریخ و میراث
فصل ۵۲HENDIJAN / HERITAGE

۱۳۴۲ خورشیدی؛ تقسیم اراضی

اصلاحات ارضی

روایت تقسیم اراضی هندیجان، سهم کشاورزان، اسناد مشاع و شیوه انتخاب زمین‌های کشت در سال‌های بعد.

روایت محلی · بر پایه متن ارسالی و اصلاحات صاحب محتوا

آغاز مطالعه تاریخ و میراث هندیجان

اصلاحات ارضی

اصلاحات ارضی در هندیجان

تا پیش از روی کار آمدن رضاخان, اکثر مناطق ایران به صورت ملوکالطوایفی اداره می‌شد. در آن دوران, خوانین نه تنها مالکیت زمین‌های کشاورزی را در اختیار داشتند. بلکه مالک روستاها نیز بودند. در

آن دوران هر کسی که قدرت مالی خوبی داشت, زمین‌ها را از دولت وقت به صورت اجاره‌ای, برای خود در اختیار می‌گرفت که البته این توانایی تنها مختص خوانین یا برخی از افراد متمول بود.

ب انتقال قدرت به رضاخان, وی سعی کرد با تضعیف خوانین که قدرت بلامنازع هر منطقه بودند. حکومت مرکزی را مستحکم کند. به همین منظور, در خوزستان شیخ خزعل را از میان برداشت. وی

همچنین به منظور بیرون کشیدن قدرت از دست خوانین هر منطقه, سعی در تقسیم زمین‌ها میان مردم داشت. اگر چه قانون ثبت اسناد در سال ۱۲۹۰ و در دومین مجلس مشروطیت به تصویب رسید اما

این قانون در سال ۱۳۰۲ به اجرا درآمد ولی اجباری نبود. اين قانون پس از چند مرحله اصلاح در سال ۱۳۱۰ مجدداً به تصویب رسید و بر اساس آن, برای هر دهکده, یک پلاک اصلی و برای هر قطعه زمین

یا خانه یا باغ و ... یک شماره پلاک فرعی در نظر گرفته شد.

به منظور ایجاد اصلاحات ارضی نیز قانونی گذارده شد که طبق آن هر شخصی که بر روی هر زمینی کار می کرد و مشغول به کشاورزی بود, مالک آن زمین محسوب می‌شد. بدین ترتیب و به مرور زمان, از

قدرت خوانین کم شد و مردم عادی نیز توانستند زمین‌هایی به نام خود داشته باشند. البته در این میان خود رضاشاه اکثر زمین‌های مرغوب و خوب, مخصوصاً در شمال کشور را به نام خود ثبت کرد و

کسی جرأت مخالفت با وی را نداشت.

در هندیجان تقسیم اراضی در سال ۱۳۴۲ انجام شد. که طی آن هفت نفر به عنوان معتمدین محلی معرفی شدند و هر کسی که در آن سال, زمینی را به زیر کشت برده بود و در آن مشغول کشاورزی بود.

به اویک سهم زمین تعلق می‌یافت که برابر با ۶ هکتار بود و سند مشاع آن را از دولت دریافت می‌کرد. دراین مان حق بسیاری از اهالی نیز پایمال شد چرا که برخی از افراد که سالیان سال کشاورز بودند و

از قضا در آن سال برای تجارت به کشور کویت رفته بودند و یا در منطقه حضور نداشتند از این سهم محروم شدند.

در سالیان بعد گرچه زمین‌های کشاورزی دارای سند شده بودند و به هر کشاورز ۶ هکتار زمین تعلق یافته بود ولی چون این تقسیمات مشاع بود به ناچار هر ساله بعد از اولین بارندگی کشاورزان دریک

محل جمع می‌شدند و با قرعه کشی زمین خود را برای کشت گندم یا جو انتخاب می‌کردند. که معمولاً در ۷ قطعه زمین از هم جدا در نقاط مختلف شروع به کشت می‌کردند و هر چند کشاورزیک

«بنکول» یا گروه را تشکیل می‌دادند. هر بنکول یک رئیس با نماینده داشت که رابط آنها با ادارهُ فلاحت بود.

منابع و روایت‌ها

  1. روایت ارسالی دربارهٔ اصلاحات ارضی

    متن گردآوری‌شده و اصلاحات صاحب محتوا؛ مشخصات کامل کتاب‌شناختی و صفحه چاپی معلوم نیست.

درباره منبع این روایت

این فصل بر پایه متن گردآوری‌شده تاریخ هندیجان و اصلاحات ارائه‌شده توسط صاحب سایت تنظیم شده است. روایت‌های محلی و آمار به همین متن منتسب‌اند؛ مشخصات کامل کتاب و شماره صفحات چاپی در دسترس نیست.

تاریخ‌های معلوم مطابق روایت منبع و اصلاحات صاحب محتوا ثبت شده‌اند. تاریخ نامعلوم به سال مشخص تبدیل نشده و بخش‌های ناقص و ناخوانای مشخص‌شده در نسخه تحریری کنار گذاشته شده‌اند.